Kako se približava početak Eura 2024. u Nemačkoj, Hajde da se osvrnemo na 64 godine dugu istoriju ovog prestižnog takmičenja.
Evropsko prvenstvo u fudbalu, poznato kao Euro, predstavlja najvažnije takmičenje UEFA-e za zemlje članice. Ovaj događaj ima bogatu istoriju i decenijama privlači pažnju sportske javnosti širom sveta.
Iako je prvi turnir održan 1960. godine, ideja o evropskom prvenstvu datira još iz 1920-ih, kada ju je predložio prvi generalni sekretar UEFA-e Henri Delaunay. Njegova vizija ostvarila se tek 1960. u Francuskoj, ali Delaunay to nije doživio jer je preminuo 1955. godine. U čast njegove uloge u stvaranju takmičenja, trofej je nazvan po njemu.
Prvi Euro je okupio četiri ekipe, a završio je pobedom Sovjetskog Saveza nad Jugoslavijom rezultatom 2:1 u produžecima. Sedeće izdanje, održano 1964. u Španiji, osvojila je domaća ekipa pobedivši aktuelnog prvaka Sovjetski Savez 2:1.
Turnir iz 1968. bio je prepun drame, a Italija je osvojila naslov nakon što je polufinale protiv Sovjetskog Saveza rešeno bacanjem novčića, jedinstvenim slučajem u istoriji evropskog fudbala. U finalu su, nakon remija 1:1 s Jugoslavijom, Italijani pobedili u ponovljenoj utakmici rezultatom 2:0.
Kroz 1970-e, Euro je i dalje imao četiri ekipe. Zapadna Nemačka i Čehoslovačka bili su pobednici, s tim da je pobeda Čehoslovačke 1976. postala poznata zbog penala Antonina Panenke. Ovaj stil izvođenja penala, gde je lopta lagano ubačena po sredini gola, kasnije je postao poznat kao „panenka“.
Godine 1980, turnir je proširen na osam ekipa i uključivao je grupnu fazu, igranje za treće mesto i finale. Zapadna Nemačka je osvojila svoj drugi naslov pobedom nad Belgijom 2:1. Francuska je četiri godine kasnije osvojila svoj prvi veliki naslov, a Michel Platini postao je zvezda s devet golova.
Holandija je 1988. trijumfovala u Zapadnoj Nemačkoj, pobedivši Sovjetski Savez u finalu 2:0, zahvaljujući spektakularnom voleju Marca van Bastena. Danska je 1992. iznenadila svet pobedom nad tadašnjim svetskim prvakom Nemačkom rezultatom 2:0.
Tokom narednih godina, Euro je proširen na 16 timova. Nemačka je 1996. osvojila prvi naslov kao ujedinjena nacija, dok je Francuska 2000. pobedila Italiju zlatnim golom Davida Trezegueta. Grčka je priredila šok 2004. pobedom nad Portugalom u finalu, dok je Španija dominirala 2008. i 2012, osvojivši dva uzastopna trofeja.
Euro 2016. u Francuskoj donio je prvo veliko slavlje za Portugal, koji je u finalu pobedio domaćina 1:0. Euro 2020, odigran 2021. zbog pandemije, održan je u 13 evropskih zemalja, a Italija je osvojila titulu pobedom nad Engleskom na penale.
Euro 2024. održat će se u Nemačkoj od 14. juna.
